Czwórka, a w zasadzie to piątka, czyli mięsień czworogłowy uda

Mięśnie prostujące staw kolanowy

Mięsień czworogłowy uda (m. quadriceps femoris)

Przebiega na przedniej powierzchni uda, ale jest tak obszerny, że brzegi jego głów zachodzą od tyłu za kość udową. Najważniejszą częścią mięśnia jest głowa położona najbardziej powierzchownie oraz działająca dwustawowo, czyli mięsień prosty uda. Pod nią leży głowa pośrednia, a z boków głowa przyśrodkowa i boczna. Głowy te nazywa się mięśniami obszernymi. Ogólnie mięsień czworogłowy uda jest jedynym mięśniem prostującym staw kolanowy, którego jednak siła jest parę razy większa od mięśni zginających staw kolanowy, dlatego też przy porażeniu nerwu udowego, nie jest możliwe czynne prostowanie goleni.

Mięsień stawowy kolana (m. articularis genus)

Mięsień stawowy kolana
Mięsień stawowy kolana. Visible Body Muscle Premium.

Jest to często zapominana najgłębiej położona część mięśnia czworogłowego. Rozpoczyna się na przedniej powierzchni dolnej trzeciej części kości udowej, a włókna kierują się do górnego wypuklenia torebki stawu kolanowego, do kaletki nadrzepkowej. M. stawowy kolana napina torebkę stawu kolanowego i chroni ją przed wpukleniem między rzepkę a kość udową podczas prostowania kolana – Anatomia człowieka, Adam Bochenek.

 

Mięsień obszerny pośredni (m. vastus intermedius)

Przykryty jest mięśniem prostym uda, a po bokach zrośnięty jest z obszernym przyśrodkowym i bocznym. Sam mięsień obszerny pośredni przyczepia się do powierzchni przedniej i bocznej trzonu kości udowej od kresy międzykrętarzowej do trzeciej dolnej części.

Mięsień obszerny przyśrodkowy (m. vastus medialis)

Mięśnie obszerne
Mięśnie obszerne. Visible Body Muscle Premium.

Przyczepia się do wargi przyśrodkowej kresy chropawej oraz do końców ścięgien przywodzicieli długiego i wielkiego. Mięsień obszerny przyśrodkowy swoim brzuścem sięga najdalej ze wszystkich głów m. czworogłowego. Dlatego też pomiaru jego obwodu dokonuje się zaraz powyżej kolana, i to w tym miejscu najszybciej objawia się ubytek mięśniowy w przypadku unieruchomienia – głowa przyśrodkowa najszybciej ulega zmniejszeniu. Dolna część włókien biegnie łukowato i przyczepia się do przyśrodkowego brzegu rzepki. Co za tym idzie włókna te będą zabezpieczały rzepkę przez zwichnięciem bocznym rzepki (najczęstszym).

 

Mięsień obszerny boczny (m. vastus lateralis)

Przykryty m. naprężaczem powięzi szerokiej oraz samym pasmem powięzi. Jest on najsilniejszym z wymienionych mięśni. Ma kilka przyczepów początkowych: część boczna krętarza większego, kresa międzykrętarzowa, warga boczna kresy chropawej oraz przegroda międzymięśniowa boczna uda.

Mięsień prosty uda (m. rectus femoris)

Mięsień prostu uda
Mięsień prostu uda. Visible Body Muscle Premium. Widok na odnogi początkowe.

W górnej części przykryty mięśniem krawieckim oraz m. naprężaczem powięzi szerokiej. Ma dwa ścięgna początkowe: od kolca biodrowego przedniego dolnego oraz od górnego brzegu panewki  i od torebki stawu biodrowego. Wzmacniają one więzadło biodrowo-udowe. W jednej trzeciej dolnej części uda przechodzi w ścięgno.

 

Wspólne ścięgno końcowe mięśnia czworogłowego przyczepia się do górnego i bocznych brzegów rzepki. Dalej przechodzi w więzadło rzepki (ligamentum patelae), które kończy się na guzowatości piszczeli. Boczne włókna ścięgna m. czworogłowego stają się troczkami rzepki (retinacula patellae) przyśrodkowym i bocznym.

Czynności

Mięśnie prostujące staw kolanowy
Mięśnie prostujące staw kolanowy. Visible Body Muscle Premium.

Czynność mięśnia stawowego kolana opisano wyżej.
Mięśnie obszerne (boczny, przyśrodkowy i pośredni) prostują w stawie kolanowym. Mięsień prosty uda zgina w stawie biodrowym, prostuje w kolanowym oraz nieznacznie odwodzi i rotuje udo na zewnątrz.

Unerwienie

Nerw udowy L2-L4.

Facebook (0)

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.